Alfa-college

Practoraat Verschillen waarderen

BIRGIT PFEIFER

Op het mbo kun je leren hoe je een goede timmerman wordt. Een vakman. Maar hoe leer je om vanuit je beroep een bijdrage te leveren aan een betere samenleving? Birgit Pfeifer geeft leiding aan het practoraat Verschillen Waarderen. Het practoraat is een initiatief van Verus en acht ROC’s - waaronder Alfa-college - die zijn aangesloten zijn bij de Federatie Christelijk MBO. Het practoraat Verschillen Waarderen houdt zich bezig met het onbevooroordeeld omgaan met diversiteit in al haar vormen in het middelbaar beroepsonderwijs. Dit thema raakt aan burgerschap, persoonsvorming en identiteitsontwikkeling. Het practoraat wil inspireren en raken, en uitnodigen om te experimenteren zonder bang te zijn om te falen. Het practoraat wil docenten, bestuurders en studenten uitnodigen om buiten de hokjes te denken en om verbinding te maken tussen (groepen) mensen.

  • Practoraat in beeld

    Birgit Pfeifer practor van practoraat Verschillen waarderen:


  • Practoraat

    In het kwaliteitskompas van de Federatie Christelijk MBO staat als laatste item dat haar onderwijs inspireert te dromen van en te werken aan een humane, solidaire en duurzame wereld, waarin alle mensen leven met respect, aandacht, inzet en verantwoordelijkheid voor elkaar en de aarde. Hoe mooi zijn deze idealen en tegelijkertijd hoe ingewikkeld is dit om hier met elkaar over in dialoog te gaan! Het practoraat wil handen en voeten geven aan deze dromen en idealen door ontmoeting aan te gaan met de ander, hoe verschillend van identiteit en herkomst we ook mogen zijn. Verschillend zijn, kan ook conflict en elkaar niet begrijpen betekenen. Willen we de ander op waarde leren schatten, dan moeten we bij onszelf beginnen. Pas als je jezelf goed kent, kun jij het verschil met de ander op waarde schatten.

    We zien te vaak dat jongeren zich niet thuis voelen in de samenleving en een extreem wij-zij-denken ontwikkelen. Een onbevooroordeelde ontmoeting met de ander is dan niet meer mogelijk. Hun wij-zij-denken en hun extreme denkbeelden betekenen voor veel docenten en andere professionals die met jongeren werken handelingsverlegenheid (Kleijwegt, 2016; Azough, 2017). De vraag voor de onderwijsprofessional is dan: hoe kunnen we morele invloed uitoefen om jongeren alternatieven te bieden voor polariserend gedachtengoed, zodat ze niet vervreemden van de democratische samenleving. De opdracht voor de onderwijsprofessional is, dat hij oprecht moet luisteren naar hoe jongeren de samenleving en hun eigen rol daarin zien. Er moet ruimte zijn voor jongeren om met hun eigen idealen en opvattingen ergens terecht te kunnen. Jongeren hebben behoefte ook aan betekenisgeving. De kunst is om jongeren mee te laten denken en te laten helpen om de samenleving beter te maken. Het onderwijs moet jongeren laten werken aan grote maatschappelijke thema’s zoals veiligheid, duurzaamheid en gelijkwaardigheid. Op deze manier leren we jongeren om te geven om de wereld en om andere mensen (Sieckelinck & Pfeifer, 2018).

    Het bouwen van een gemeenschappelijke basis begint bij het vinden van en kritisch reflecteren op eigen wortels. De onderwijsprofessional werkt daarom ook aan zijn levensbeschouwelijke competenties, persoonlijk èn in schoolverband. Identiteitsontwikkeling beperkt zich niet tot dagopeningen of lessen levensbeschouwing en is niet vrijblijvend. Er is ruimte voor verschillen en oprechte aandacht voor de ‘ander’, voor gedeelde waarden, weten waar je staat, reflecteren op de professionele identiteit en uit de professionele isolatie kunnen stappen.

    Het practoraat Verschillen Waarderen ondersteunt docenten en bestuur van de Federatie Christelijk MBO bij deze opdracht. Het practoraat heeft daarbij een verbindende functie, adviesfunctie, een professionaliseringsfunctie en een onderzoeksfunctie

  • Practor

    Birgit Pfeifer is in 1965 geboren in Oostenrijk. Na haar studie Germanistiek en Godsdienstwetenschap werkt ze een tijd als persvoorlichter van de gemeente Innsbruck. In 1993 verhuisde ze naar Nederland. Als snel werkte ze als docente Duits en een aantal jaren later kwam ze als hoofddocent curriculum bij de lerarenopleiding van Windesheim terecht. Ze absolveerde o.a. de universitaire opleiding Duitse taal- en letterkunde aan de UvA, een opleiding tot supervisor, een SIOO-opleiding veranderkunde en ze promoveerde in 2017 bij prof. dr. Ruard Ganzevoort (VU, Godgeleerdheid). De titel van haar proefschrift is School shootings: existential concerns and implicit religion.

    Sinds 1 april 2018 is practor Birgit Pfeifer gedetacheerd als practor Verschillen Waarderen bij de Federatie Christelijk MBO en Verus. Op 4 april 2019 hield ze haar practorale rede. De rede is als boek uitgegeven: Verschillen waarderen (pdf download). Het boek gaat over het voorbereiden van jongeren om actief deel te nemen aan de samenleving, de ander in openheid te ontmoeten, kritisch na te denken en zich in te zetten voor een vreedzame samenleving is haar drijfveer om in het onderwijs te werken. 

  • Kernteam

    Iedere school van de Federatie Christelijk MBO heeft een eerste aanspreekpunt voor het practoraat. Deze aanspreekpunten samen vormen het kernteam van het practoraat. Eerste aanspreekpunt bij het Alfa-college is identiteitsmedewerker en docent Burgerschap Marieke Voogt.

    Marieke: “We werken doelbewust aan een cultuur binnen en buiten de school waarin verschillen tussen mensen gezien worden als rijkdom, als aanvulling op elkaar en verrijking en spiegel voor jezelf. Uitgangspunt is dat we verschillen zien als mogelijkheid tot groei voor mensen.”

    Zij is te bereiken via mj.voogt@alfa-college.nl. Daarnaast hebben verschillende mbo-instellingen ook docent-onderzoekers die samen met het practoraat onderzoek doen.

  • Onderzoek, ontmoeting en inspiratie

    Binnen het practoraat zijn er voornamelijk 3 soorten activiteiten: Onderzoek, Ontmoeting en Inspiratie. We onderzoeken wat het onderwerp Verschillen waarderen inhoudt en hoe we dit in praktijk kunnen brengen. Dit doen we onder meer door elkaar te ontmoeten en elkaar te inspireren.

    Onderzoek
    Eén van de doelen van het practoraat is het uitvoeren van onderzoek. Deze eerste onderzoeksactiviteiten zoomen in op goede voorbeelden van Verschillen Waarderen, waarbij docenten en bestuurders op de verschillende scholen worden bevraagd over wat werkt bij hen in de praktijk. Ook willen we met dit onderzoek eventuele handelingsverlegenheid op het gebied van ‘verschillen waarderen’ ontdekken binnen de scholen.
    Daarvoor is een kenniswerkplaats opgericht die bestaat uit studenten van de lerarenopleiding van Windesheim, de practor en docenten van de bij de federatie aangesloten mbo-scholen. Er is een onderzoeksinstrument (interviewleidraad) ontwikkeld en gevalideerd. De afgenomen interviews (onderzoekers kunnen zich eerst laten scholen in het afnemen van semi-gestructureerde interviews) worden gezamenlijk geanalyseerd en geïnterpreteerd.

    Ontmoeting
    Het practoraat organiseert fysieke en digitale ontmoetingen (zie www.verschillenwaarderen.nl) met docenten om met elkaar van gedachten te wisselen, elkaar aan te spreken en verder te helpen.

    Inspiratie
    Het practoraat ontwikkelt en geeft workshops rondom het thema Verschillen Waarderen. Het organiseert een inspiratietour langs de verschillende ROC’s en zorgt voor kennisdeling. 

  • Publicaties

    - Boek Verschillen waarderen door practor Birgit Pfeifer (4 april 2019) 

    - Durf als docent kleur te bekennen (4 april 2019)

    - Op Adem “Laat je raken door het verhaal van de ander” (februari 2019) 

  • Meer informatie en contact

    Meer informatie over het practoraat is te vinden op verschillenwaarderen.nl. Ook kun je je aanmelden voor de digitale nieuwsbrief.
    Practor dr. Birgit Pfeifer is per e-mail bereikbaar.